Nafaka Ödenmezse Ne Olur?
Nafaka ödenmezse ne olur sorusunun cevabı iki aşamalıdır. Önce icra dairesinde takip başlatılır ve borçlunun maaşına, banka hesabına ve mallarına haciz konur. Borçlu yine ödemezse alacaklının şikâyeti üzerine icra ceza mahkemesi üç aya kadar tazyik hapsine karar verir (İİK m. 344). Borç ödenince hapis sona erer.
- Dayanak: İcra ve İflas Kanunu m. 344.
- İlk adım: İlamlı icra takibi ve haciz.
- Yaptırım: Üç aya kadar tazyik hapsi.
- Şikâyet süresi: Öğrenmeden itibaren 3 ay, her hâlde 1 yıl.
Bu Yazıda Neler Var?
Nafaka Ödenmezse Ne Olur?
Nafaka kararı bir mahkeme ilamıdır. Ödenmediğinde alacaklının elinde güçlü iki yol vardır. Biri borcu tahsil etmeye, diğeri borçluyu ödemeye zorlamaya yöneliktir. İki yol birlikte işletilebilir.
| Yol | Nereye Başvurulur? | Ne Sağlar? |
|---|---|---|
| İlamlı icra takibi | İcra dairesi | Birikmiş ve işleyecek nafakanın tahsili |
| Maaş haczi | İcra dairesi aracılığıyla işveren | Nafakanın her ay maaştan kesilmesi |
| Banka ve mal haczi | İcra dairesi | Hesap, araç ve taşınmazdan tahsil |
| Tazyik hapsi şikâyeti | İcra ceza mahkemesi | Üç aya kadar hapisle ödemeye zorlama |
| Artış veya yeni düzenleme | Aile mahkemesi | Koşullar değiştiyse tutarın yeniden belirlenmesi |
Nafaka Alacağı İçin İcra Takibi
Takip için boşanma kararının kesinleşmesini beklemek her zaman gerekmez. Tedbir nafakası ve bağımsız nafaka kararları kesinleşmeden icraya konulabilir. Boşanmayla birlikte hükmedilen yoksulluk ve iştirak nafakası ise boşanma kesinleşince istenebilir hale gelir.
- Takip başlatılırKarar örneğiyle icra dairesine başvurulur. Birikmiş nafaka ve işleyecek aylar birlikte talep edilir.
- İcra emri tebliğ edilirBorçluya yedi gün içinde ödemesi bildirilir.
- Haciz istenirÖdeme olmazsa maaş, banka hesabı, araç ve taşınmaz üzerine haciz konur.
- Aylık kesinti başlarİşverene yazı gider. Nafaka her ay maaştan kesilerek icra dosyasına yatırılır.
Maaşın Ne Kadarı Kesilir?
Olağan borçlarda maaşın en fazla dörtte biri haczedilir. Nafakada durum farklıdır. Her ay işleyen nafaka için bu sınır uygulanmaz ve aylık nafakanın tamamı kesilebilir. Birikmiş nafaka borcu için ise dörtte bir sınırı geçerlidir. Emekli maaşı kural olarak haczedilemez. Nafaka alacağı bu kuralın istisnasıdır.
Nafaka Ödememenin Cezası: Tazyik Hapsi
Halk arasında nafaka hapsi denir. Hukuki adı tazyik hapsidir. Amacı cezalandırmak değil, ödemeye zorlamaktır.
Tazyik Hapsinin Özellikleri
- Süresi en fazla üç aydır.
- Para cezasına çevrilmez ve ertelenmez.
- Adli sicile işlenmez.
- Borç ödendiği anda sona erer.
- Hapis yatmak borcu silmez.
- Aynı aylar için ikinci kez hapis kararı verilmez. Sonraki ödenmeyen aylar için yeniden şikâyet edilebilir.
Tazyik Hapsi İçin Şartlar
- İcra takibi olmalıŞikâyetten önce icra takibi başlatılmış ve icra emri borçluya tebliğ edilmiş olmalıdır.
- Aylık nafaka ödenmemiş olmalıTebliğden sonra işleyen en az bir aylık nafaka ödenmemiş olmalıdır.
- Süresinde şikâyet edilmeliÖdenmediğinin öğrenilmesinden itibaren üç ay ve her hâlde bir yıl içinde şikâyet edilir.
- Doğru mahkemeŞikâyet, takibin yapıldığı yerdeki icra ceza mahkemesine yapılır.
Nafaka Borçlusu Ne Yapabilir?
Borçlu açısından nafaka ödenmezse ne olur sorusunun cevabı ağırdır. Ödeme gücü gerçekten düşen kişinin de izleyebileceği bir yol vardır. Ancak bu yol ödemeyi kendiliğinden kesmek değildir.
- Azaltım davası açın: Gelir düştüyse hemen dava açılmalıdır. Bakınız nafaka artırım ve azaltım davası.
- Sona erme sebebi varsa: Yeniden evlenme veya fiili birliktelik gibi durumlarda nafaka kaldırma davası gündeme gelir.
- Ödemeleri belgeleyin: Nafakayı banka yoluyla yatırın. Açıklamaya ay ve “nafaka” ifadesini yazın. Elden ödeme ispat sorunu doğurur.
- Duruşmaya katılın: İcra ceza mahkemesindeki duruşmada ödeme belgeleri ve açılmış davalar sunulabilir.
- Ödeme yapın: Borç ödendiğinde hapis kararı uygulanmaz.
Nafaka Alacağında Zamanaşımı
Nafaka ödenmezse ne olur sorusunun bir de süre boyutu vardır. Mahkeme kararına dayanan nafaka alacakları on yıllık zamanaşımına tabidir. Her aylık nafaka için süre ayrı işler. Bu yüzden alacak yıllarca bekletilmemelidir. Tazyik hapsi şikâyetindeki üç ay ve bir yıllık süreler ise daha kısadır ve kaçırılırsa o aylar için hapis istenemez. Alacağın kendisi yine tahsil edilebilir.
Nafaka Ödenmezse Çocukla Görüşme Engellenebilir mi?
Hayır. Nafaka borcu ile çocukla kişisel ilişki birbirinden bağımsızdır. Nafaka ödenmiyor diye çocuk gösterilmemezlik yapılamaz. Aynı şekilde çocuğunu göremeyen ebeveyn de nafakayı kesemez. Nafaka çeşitleri nafaka türleri yazısında, çocuk nafakası iştirak nafakası yazısında, eşler arasındaki nafaka yoksulluk nafakası yazısında anlatılmıştır. Büromuzun çalışma şekli için nafaka davası sayfasına bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Nafaka ödemeyen kişi hapse girer mi?
Evet. Alacaklının şikâyeti üzerine icra ceza mahkemesi üç aya kadar tazyik hapsine karar verebilir. Borç ödenirse hapis uygulanmaz veya sona erer.
Nafaka hapsi sicile işler mi?
Hayır. Tazyik hapsi bir ceza mahkûmiyeti değildir. Adli sicil kaydına işlenmez.
Hapis yatınca nafaka borcu silinir mi?
Hayır. Borç devam eder. Hapis yalnızca ödemeye zorlama aracıdır.
Nafaka kaç ay ödenmezse hapis cezası verilir?
İcra emri tebliğ edildikten sonra bir aylık nafakanın ödenmemesi yeterlidir. Ancak önce icra takibi başlatılmış olmalıdır.
Nafaka için emekli maaşına haciz konur mu?
Evet. Emekli maaşı kural olarak haczedilemez. Nafaka alacağı bu kuralın istisnasıdır.
Geriye dönük nafaka alınabilir mi?
Kararla hükmedilmiş ve ödenmemiş nafakalar on yıllık zamanaşımı içinde icra yoluyla tahsil edilebilir.
Nafaka şikâyeti nereye yapılır?
Önce icra dairesinde takip başlatılır. Tazyik hapsi için takibin yapıldığı yerdeki icra ceza mahkemesine şikâyet dilekçesi verilir.
Av. Derya Gülseren AkgülBoşanma ve Aile Hukuku Avukatı, Osmangazi / Bursa
Bu içerik Av. Derya Gülseren Akgül tarafından hazırlanmış ve hukuki doğruluğu kendisi tarafından kontrol edilmiştir. Mesleki çalışmalarını yalnızca boşanma ve aile hukuku alanında yürütür. Bursa’da nafaka alacaklarının icra takibini, tazyik hapsi şikâyetlerini ve nafaka borçluları adına azaltım ve kaldırma davalarını yürütür.
Yayın tarihi: 14 Ekim 2026. Dayanak: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 83, 344 ve 347 ile 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu.
Randevu
Avukata Sor
Nafaka alacağında süreler kısa, usul katıdır. İster alacaklı ister borçlu olun, dosyanızdaki adımları Av. Derya Gülseren Akgül ile planlayabilirsiniz.
Danışmanlık ücretlidir. Ücretler Türkiye Barolar Birliği Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi esas alınarak belirlenir.
Cumartesi-Pazar: Kapalı
16220 Osmangazi / Bursa
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır, hukuki görüş veya tavsiye değildir. Her dosya kendi koşulları içinde değerlendirilir.