Nafaka Kaldırma Davası Nedir?
Nafaka kaldırma davası, nafaka ödeyen kişinin yükümlülüğü sona erdirmek için açtığı davadır. Nafaka alanın fiilen evli gibi yaşaması, yoksulluğunun ortadan kalkması veya haysiyetsiz hayat sürmesi hâlinde açılır (TMK m. 176/3). Yeniden evlenme ve ölümde ise nafaka dava gerekmeden kendiliğinden sona erer.
- Dayanak: TMK m. 176/3.
- Davacı: Nafaka ödeyen kişi.
- Mahkeme: Aile mahkemesi.
- Geçerlilik: Kaldırma dava tarihinden itibaren sonuç doğurur.
Bu Yazıda Neler Var?
- Nafaka Kaldırma Davası Nedir?
- Hangi Hallerde Nafaka Sona Erer?
- Fiilen Evli Gibi Yaşama Nasıl İspatlanır?
- Yoksulluğun Ortadan Kalkması
- Haysiyetsiz Hayat Sürme
- Nafaka Kaldırma Davası Nasıl Açılır?
- Kendiliğinden Sona Eren Nafakada Ne Yapılır?
- 2026 AYM Kararı Kaldırma Davasını Etkiler mi?
- Sıkça Sorulan Sorular
Nafaka Kaldırma Davası Nedir?
Nafaka bir kez bağlandı diye ömür boyu sürmek zorunda değildir. Kanun, nafakanın hangi durumlarda sona ereceğini açıkça sayar. Bu durumların bir kısmında dava gerekmez. Diğerlerinde ise yükümlülük ancak mahkeme kararıyla biter.
Hangi Hallerde Nafaka Sona Erer?
| Nafaka Türü | Sona Erme Sebebi | Dava Gerekir mi? |
|---|---|---|
| Yoksulluk nafakası | Nafaka alanın yeniden evlenmesi | Hayır, kendiliğinden |
| Yoksulluk nafakası | Taraflardan birinin ölümü | Hayır, kendiliğinden |
| Yoksulluk nafakası | Fiilen evli gibi yaşama | Evet |
| Yoksulluk nafakası | Yoksulluğun ortadan kalkması | Evet |
| Yoksulluk nafakası | Haysiyetsiz hayat sürme | Evet |
| İştirak nafakası | Çocuğun 18 yaşını doldurması, evlenmesi veya ergin kılınması | Hayır, kendiliğinden |
| İştirak nafakası | Velayetin nafaka ödeyen ebeveyne geçmesi | Velayet kararıyla birlikte |
| Tedbir nafakası | Boşanma kararının kesinleşmesi | Hayır, kendiliğinden |
Fiilen Evli Gibi Yaşama Nasıl İspatlanır?
En sık dayanılan sebep budur ve ispatı en zor olanıdır. Kısa süreli bir arkadaşlık yeterli değildir. Mahkeme, süreklilik gösteren ve evlilik benzeri bir birliktelik arar.
Kullanılan Deliller
- Aynı adreste birlikte oturulduğunu gösteren kayıtlar.
- Ortak kira sözleşmesi ve faturalar.
- Komşu, site görevlisi ve muhtar beyanları.
- Düğün, nişan veya dinî nikâh görüntüleri.
- Herkese açık sosyal medya paylaşımları.
- Kolluk aracılığıyla yapılan adres araştırması.
Yoksulluğun Ortadan Kalkması
Nafaka alan kişinin mali durumu kalıcı olarak düzelmişse nafaka kaldırılır. Düzenli ve yeterli gelir getiren bir işe girmek, yüklü bir miras almak veya önemli bir mal varlığı edinmek örnektir. Asgari ücret düzeyinde bir işe girmek ise Yargıtay’a göre tek başına yoksulluğu ortadan kaldırmaz. Bu durumda nafakanın kaldırılması yerine indirilmesi gündeme gelir.
Haysiyetsiz Hayat Sürme
Toplumun değer yargılarına açıkça aykırı ve süreklilik gösteren bir yaşam tarzı kastedilir. Tek seferlik bir olay yeterli değildir. Mahkeme bu sebebi dar yorumlar ve güçlü delil arar.
Nafaka Kaldırma Davası Nasıl Açılır?
- Sebebi belirleyinHangi sona erme sebebine dayanacağınızı netleştirin.
- Delilleri hazırlayınTanıklar, adres kayıtları ve gelir belgeleri dilekçede gösterilir.
- Davayı açınDava aile mahkemesinde, nafaka alanın yerleşim yerinde açılır.
- Ödemeye devam edinKarar kesinleşene kadar nafaka ödenmelidir. Aksi hâlde icra ve tazyik hapsi riski doğar.
- KararMahkeme nafakayı dava tarihinden itibaren kaldırır.
Kendiliğinden Sona Eren Nafakada Ne Yapılır?
Nafaka alan yeniden evlenmişse veya çocuk 18 yaşını doldurmuşsa dava açmaya gerek yoktur. Ancak icra dosyası açıksa kesinti sürebilir. Bu durumda evlenme veya yaş bilgisini gösteren nüfus kaydıyla icra dairesine başvurulur. Gerekirse icra mahkemesinden takibin durdurulması istenir.
2026 AYM Kararı Kaldırma Davasını Etkiler mi?
Anayasa Mahkemesi, yoksulluk nafakasındaki “süresiz olarak” ibaresini iptal etti. İptal 30 Haziran 2027 tarihinde yürürlüğe girecek. Bu karar mevcut nafakaları kendiliğinden sona erdirmez. O tarihe kadar nafaka ancak yukarıdaki sebeplerle kaldırılabilir. Ayrıntılar yoksulluk nafakası yazısında yer alır. Karar metnine Anayasa Mahkemesi Kararlar Bilgi Bankası üzerinden ulaşılabilir.
Nafakanın tamamen kalkması için koşullar oluşmamışsa indirim istenebilir. Bakınız nafaka artırım ve azaltım davası. Nafaka çeşitleri nafaka türleri yazısında, çocuk nafakası iştirak nafakası yazısında anlatılmıştır. Büromuzun çalışma şekli için nafaka davası sayfasına bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Eski eşim evlendi, nafaka kendiliğinden biter mi?
Evet. Yoksulluk nafakası, alacaklının yeniden evlenmesiyle kendiliğinden sona erer. Dava açmaya gerek yoktur.
Eski eşim biriyle yaşıyor, nafakayı kesebilir miyim?
Kendiliğinden kesemezsiniz. Nafaka kaldırma davası açmalı ve fiilen evli gibi yaşandığını ispatlamalısınız. Karar çıkana kadar ödemeye devam edilir.
Nafaka alan kişi işe girerse nafaka kalkar mı?
Geliri yoksulluğu ortadan kaldıracak düzeydeyse mahkeme nafakayı kaldırır. Asgari ücret düzeyindeki gelir tek başına yeterli sayılmaz.
Çocuk 18 yaşına girince nafaka için dava açmak gerekir mi?
Hayır. İştirak nafakası kendiliğinden sona erer. İcra dosyası varsa nüfus kaydıyla icra dairesine başvurmak yeterlidir.
Nafaka kaldırma davası ne kadar sürer?
Delillerin durumuna göre değişir. Adres araştırması ve tanık dinlenmesi gerektiğinden çoğu dava 8 ile 14 ay sürer.
Nafaka ödeyen kişi emekli olursa nafaka kalkar mı?
Emeklilik nafakayı kendiliğinden kaldırmaz. Gelir önemli ölçüde düşmüşse azaltım davası açılabilir.
Dava sürerken nafaka ödemeyi bırakabilir miyim?
Hayır. Karar kesinleşene kadar ödeme yükümlülüğü sürer. Ödenmezse icra takibi ve tazyik hapsi gündeme gelir.
Av. Derya Gülseren AkgülBoşanma ve Aile Hukuku Avukatı, Osmangazi / Bursa
Bu içerik Av. Derya Gülseren Akgül tarafından hazırlanmış ve hukuki doğruluğu kendisi tarafından kontrol edilmiştir. Mesleki çalışmalarını yalnızca boşanma ve aile hukuku alanında yürütür. Bursa aile mahkemelerinde nafaka kaldırma, azaltım ve artırım davalarını ve icra takiplerine ilişkin itirazları takip eder.
Yayın tarihi: 13 Ekim 2026. Dayanak: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 175, 176 ve 182 ile Yargıtay uygulaması.
Randevu
Avukata Sor
Nafaka kaldırma davası delille kazanılır. Sebep doğru seçilmezse dava reddedilir ve ödeme sürer. Dosyanızdaki delilleri Av. Derya Gülseren Akgül ile değerlendirebilirsiniz.
Danışmanlık ücretlidir. Ücretler Türkiye Barolar Birliği Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi esas alınarak belirlenir.
Cumartesi-Pazar: Kapalı
16220 Osmangazi / Bursa
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır, hukuki görüş veya tavsiye değildir. Her dosya kendi koşulları içinde değerlendirilir.