Çekişmeli boşanmada sonucu belirleyen şey kusur ve delildir. Tazminat, yoksulluk nafakası ve çoğu zaman velayet; kimin ne kadar kusurlu olduğuna göre şekillenir. Kusur ise iddiayla değil, dilekçeler aşamasında usulüne uygun sunulan delillerle ispatlanır.
Dilekçelerin ve tanık listesinin süresinde verilmesi, sonradan telafisi olmayan bir aşamadır. Tarafların anlaşabildiği hâller için anlaşmalı boşanma, sürecin bütünü için Bursa boşanma avukatı sayfama bakabilirsiniz.
Dosyanın dört belirleyici başlığı
Özel sebepler (zina, terk, suç işleme) ya da genel sebep olan evlilik birliğinin temelinden sarsılması. Dayanak, delil düzenini de belirler.
Tazminat ve yoksulluk nafakası doğrudan kusura bağlıdır. Kusurun ispatı, talebin miktarından daha belirleyicidir.
Hâkim dava süresince barınma, geçim ve çocukların korunmasına ilişkin geçici önlemleri kendiliğinden alır (TMK m.169).
Karara karşı istinaf süresi tebliğden itibaren iki haftadır; inceleme Bursa Bölge Adliye Mahkemesi'nde yapılır.
Türk Medeni Kanunu'nda özel ve genel boşanma sebepleri düzenlenmiştir. Uygulamada davaların büyük bölümü, genel sebep olan evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına dayanır.
| Sebep | Madde | Kısaca |
|---|---|---|
| Zina | TMK m.161 | Öğrenmeden itibaren 6 ay, her hâlde 5 yıl içinde dava |
| Hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış | TMK m.162 | Aynı süreler uygulanır |
| Suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme | TMK m.163 | Birlikte yaşam beklenemez hâle gelmişse |
| Terk | TMK m.164 | En az 6 ay süren, ihtara rağmen dönülmeyen ayrılık |
| Akıl hastalığı | TMK m.165 | Resmî sağlık kurulu raporu ile iyileşmezlik |
| Evlilik birliğinin sarsılması | TMK m.166 | En sık dayanılan genel sebep |
Deliller kural olarak dilekçeler aşamasında bildirilir; sonradan sunulan deliller çoğu zaman değerlendirmeye alınmaz. Bu aşamada eksik bırakılan her belge, davanın tamamını etkiler.
Eşin telefonuna ya da e-postasına izinsiz erişilerek elde edilen kayıtlar hukuka aykırı delil sayılabilir ve bu, ayrıca ceza sorumluluğu doğurabilir. Delil toplama yönteminin hukuka uygunluğu, delilin kendisi kadar önemlidir.
Mevcut veya beklenen menfaatleri boşanma yüzünden zedelenen kusursuz ya da daha az kusurlu taraf maddi tazminat; kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf manevi tazminat isteyebilir (TMK m.174). Yoksulluk nafakası süresiz olarak bağlanabilir; koşullar değişirse kaldırılması ya da azaltılması istenebilir.
Çocuk yönünden iştirak nafakası, velayet kendisine verilmeyen ebeveynin katılma payıdır. Ayrıntı için nafaka ve velayet sayfalarına bakabilirsiniz.
Şiddet ya da tehdit söz konusuysa, boşanma davasından bağımsız olarak 6284 sayılı Kanun kapsamında koruma tedbiri istenebilir. Bu başvuru için delil sunulması şart değildir; beyan esas alınarak gecikmeksizin karar verilebilir.
Bu aşama geçtikten sonra yeni delil sunmak çoğu zaman mümkün olmaz. Değerlendirmeyi geciktirmeyin.
Süre; tanık sayısına, uzman ve bilirkişi incelemesine, mal rejimi talebi bulunup bulunmadığına ve mahkemenin duruşma aralıklarına göre değişir. Kesin bir süre taahhüt edilemez.
Hayır. Çekişmeli boşanmada karşı tarafın rızası aranmaz; mahkeme, ileri sürülen sebep ve delilleri değerlendirerek karar verir.
İzinsiz erişimle elde edilen kayıtlar hukuka aykırı delil sayılabilir ve ayrıca ceza sorumluluğu doğurabilir. Delilin nasıl elde edildiği, içeriği kadar önemlidir; her dosya kendi koşullarında değerlendirilmelidir.
Evet. Hâkim dava süresince barınma ve geçime ilişkin geçici önlemleri kendiliğinden alır (TMK m.169). Tedbir nafakası talebinin dava dilekçesinde açıkça belirtilmesi uygun olur.
Ayrı yaşamanın haklı bir sebebe dayanıp dayanmadığına bakılır. Haklı sebep olmaksızın ortak konutu terk, terk sebebine dayalı dava açılmasına da imkân verebilir (TMK m.164).
Evet. Kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf yoluna başvurulabilir; inceleme Bursa Bölge Adliye Mahkemesi'nde yapılır.
Pazartesi – Cuma: 09:00 – 18:00
Cumartesi – Pazar: Kapalı
Demirtaşpaşa Mah. Ankara Yolu Cd. Tüze Plaza No:36 Kat:4 D:10/A
16220 Osmangazi / Bursa
